Po zeszłorocznym wypadzie do Gwatemali, zauroczeni Ameryką Środkową, postanowiliśmy wspólnie z żoną zajrzeć jeszcze w tamte rejony świata. Wybór padł na "Bogate Wybrzeże", czyli Kostarykę jak w wolnym tłumaczeniu z hiszpańskiego przyjmuje się nazwę tego kraju.  Wyprawa w zorganizowanej grupce (stricte – nieptasiarskiej), przygotowana została przez polskiego tour operatora.

W dniu 2 lutego po długotrwałym locie (około 15 godzin) i przesiadkach Warszawa – Amsterdam – Panama City – San Jose meldujemy się w stolicy kraju.
Poranek wita nas śpiewem pasówki obrożnej. Tu i ówdzie pojawiają się pospolite drozdy brązowawe (ptak narodowy Kostaryki), tanagry niebieskie, wilgowrony meksykańskie, tyrany melancholijne, a na niebie standardowo dominują sępniki czarny i różowogłowy. Ruszamy w kierunku Parku Narodowego Wulkanu Poas, chroniącego aktywny wulkan wraz z otaczającymi go połaciami lasu chmurowego. Pogoda daje się trochę we znaki. Za każdym podmuchem wiatru wpada na nas obłok chmurowy z rześkim opadem. Wulkan skryty, widzimy go tylko na zdjęciach. Wśród gęstej roślinności wyłuskuję kilka goleńczyków ciemnych i drozdka meksykańskiego. W drodze powrotnej zahaczamy o plantację kawy, gdzie obserwujemy mało płochliwego bentewi wielkiego i najbadziej pospolitego kolibra kostarykańskiego szmaragdzika brązowosternego. Przed wieczorem spacerujemy po San Jose. Wysoko, na koronie jednego z drzew hałasuje para konury czerwonoczelnej.

Nazajutrz, po śniadaniu w okolicach Poas, mamy przyjemność po raz pierwszy obserwować ‘wiecznie uśmiechnięte’ leniwce i to od razu dwa gatunki obok siebie (dwu i trójplaczaste), w tym jeden z młodym. W zadrzewieniu przemyka kukułka rudzianka wielka, rudotyran oliwkowy i tangarka cytrynowa. Ruszamy do Parku Narodowego Tortuguero. Położony na wybrzeżu karaibskim park chroni lasy tropikalne i namorzynowe wraz z kanałami wodnymi, a przede wszystkim strefę morską i przybrzeżną. Tutejsze plaże przyciągają spektaklem lęgowych żółwi morskich. Jedynym środkiem transportu są łodzie, tudzież niewielkie samoloty. Płynąc do naszego ośrodka na kanałach Tortuguero obserwujemy dziesiątki pelikanów brunatnych, czaple złotawe, śnieżne, śniade, białe, modre, ślepowrona żółtoczelnego, kormorana oliwkowatego, rybitwy królewskie, fregaty olbrzymie, szczudłaki i jednego brodźca piegowatego. W ośrodku spędzamy dwie noce w towarzystwie wyjców, leniwców (jeden ku uciesze wszystkich zszedł na ziemię za potrzebą, co podobno rzadko mu się zdarza), legwanów, cykad i różnych dziwnych dźwięków. Jak się okazało jest to świetne miejsce do obserwacji tukanów, wpadają nam dość płochliwe, ale ciekawskie tukany tęczodziobe, brązowodziobe, arasari obrożne, barwne kacykowce azteckie, manakiny azteckie, trogona krasnodziobego oraz trogona rdzawego. Dwugodzinny deszczowy rekonesans po kanale przyniósł nowe obserwacje rakojada, czapli zielonej, tygryski nagobrodej, ibisów zielonych, rybaczków obrożnego, zielonego i rdzawego, do tego trafia nam się najmłodsze pokolenie kajmanów okularowych.  Ze szponiastych nad Tortuguero warto wymienić czarnostrzębia zwyczajnego, rybołowa i białostrzębia panamskiego.

Wracając na stały ląd odwiedzamy plantację bananów i plantację ananasów, na których widzimy m.in. kacyka bananowego, tanagrę palmową, tapirangę szkarłatno-czarną, bentewi krasnociemieniowego, klinodziobka szarego, cukrzyka i inne. Nasz kolejny hotel położony jest nad rzeką San Carlos w sąsiedztwie Parku Narodowego Wulkanu Arenal, najaktywniejszego ze wszystkich wulkanów Kostaryki. W samej rzeczce wylegują się aligatory amerykańskie pomiędzy, którymi przemykają brodziec plamisty i brodziec ciemnorzytny, a nadbrzeżne zarośla i założenie ogrodowe tętnią ptasią gwarą. Naszą fascynację wzbudza piłodziób wspaniały, ptak imponująco ubarwiony, ale stale skryty w cieniu. Po ogrodzie kręcą się papugi stadniczka brązowoskrzydła, konura oliwkowa, amazonka skromna, dzięcioły dzięciur płomiennogłowy oraz dzięciur pstry. Udaje się również zaobserwować lelka karolińskiego.

Przemieszczając się do kolejnego punktu wyprawy, objeżdżamy jezioro Arenal, największy sztuczny zbiornik kostarykański. Po drodze mijamy krążące, bądź odpoczywające myszołowika, myszołowa szerokoskrzydłego, sokoła wędrownego oraz pustułkę amerykańską. Na jednym z pastwisk spotykamy kojoty. Przed zmierzchem udaje nam się dotrzeć do obszaru chronionego Monteverde, gdzie w tzw.ogrodzie kolibrowym (poidełka wody z cukrem) śmiga pomiędzy nami pięć gatunków kolibrów tj. pustelnik zielony, uszatek zielony, malachicik purpurowogardły, zapylak fioletowy i brylancik niebieskogardły.

Wczesny poranek w okolicach Monteverde przynosi lekki niepokój, w moim obuwiu lokuje się skorpion. Nieświadomy niczego przechodzę z nim kilkadziesiąt metrów, po czym mnie kąsa. Na szczęście skorpiony w Kostaryce są na tyle jadowite, że mogą jedynie zagrozić alergikom. Obeszło się na dwugodzinnym bólu palca.

Przy naszym hotelu znajduje się niewielkie oczko wodne, po którym pływa para perkozków białoskrzydłych, a w okolicznych zadrzewienia przemykają brązowronki. Przemierzając tzw. ‘podniebne szlaki’ Monteverde, czyli mosty pozawieszane nad kolejnymi piętrami lasu tropikalnego deszczowego, udaje się zaobserwować grdacza czarnego. Gatunek endemiczny dla Kostaryki i Panamy, którego populacja jest zagrożona wyginięciem. Innym ciekawym gatunkiem był trogon złotobrzuchy. Po południu wyruszamy na ścieżkę przyrodniczą po wtórnym lesie tropikalnym suchym. W wędrówce towarzyszą nam grupki ostronosów oraz pojedyncze aguti. Głównie dzięki lokalnemu przewodnikowi dostrzegamy pieprzojada szmaragdowego, manakina długosternego, skrytego błyskotka brunatnego oraz drozdy: drozda górskiego, drozdka żółtodziobego i drozdka rudego. Przed zachodem słońca zaskakuje nas stadko czakalaki szarogłowej, żerujące na jakimś zielsku.

Kolejnego dnia przemieszczamy się w kierunku północnym,  w pobliże granicy z Nikaraguą. Naszym kolejnym punktem jest Park Narodowy Rincon de la Vieja, chroniący oczywiście wulkan z otaczającą szatą roślinną. Tubylcy serwują nam pokaz bezkrwawej corridy i zabaw z bydłem. Na tamtejszych terenach sawannowych obserwujemy srokale białogardłe, piłodzioba czarnogardłego (narodowy ptak Nikaragui), strzyża rdzawokarkowego, amazonkę białoczelną, organkę żółtołbistą. Przemierzając las tropikalny suchy trafia nam się hit. W odległości kilkunastu metrów drogę przecina nam tapir. Kilka sekund i ginie w gęstej roślinności, nie dając się dobrze obfotografować. Na osłodę pozostaje jeszcze obserwacja tukanika złotouchego. W parku można dodatkowo podziwiać przeróżne elementy aktywności wulkanicznej, fumarole, gejzery błotne itp. 10 dnia naszej podróży udajemy się na wybrzeże Pacyfiku. Po drodze wstępujemy na szlak w Parku Narodowym Carara, gdzie widzimy dzikie piżmówki amerykańskie, ary żółtoskrzydłe, tyrankę królewską. Na niewielkim rozlewisku żeruje kilka gatunków czapli i nowe dla nas ibisy białe, warzęchy różowe oraz dławigady amerykańskie. Raz po raz obserwujemy przelatujące pojedynczo karakary białorzytne.

Kilka kolejnych dni spędzamy na wybrzeżu, w okolicach Parku Narodowego Manuel Antonio. W parku licznie występują trzy gatunki małp: wyjce, czepiaki, kapucynki, po nadbrzeżu krzątają się szopy pracze, aguti oraz ostronosy. Wśród ptaków dominują fregaty i pelikany. W głębi oceanu można wyłapać głuptaka białobrzuchego. Pogoda strasznie dokuczliwa, wysoka wilgotność i temparatura sprawiają, że po godzinie 9 rano niechętnie opuszcza się klimatyzowane pomieszczenie. Przy naszym hotelu przebywa para trębaczy jasnogłowych, ochoczo dokarmiana przez ochronę. Wśród ciekawszych obserwacji należy wymienić tapirangę kostarykańską, sóweczkę kreskowaną (obserwacja z tarasu kopulującej pary), chronkę żałobną, chruścielaka szaroszyiego, mrowińca kasztanowatego.

Ostatniego dnia pobytu zahaczamy raz jeszcze o Carara. Tym razem na spływ po rzece Tarcoles. Rzeka jest wypełniona aligatorami amerykańskimi i bogata w różnorodność gatunków wodno-błotnych ptaków. Na płyciznach Tarcoles spotykamy czajki miedziane, kulony amerykańskie, kuliki mniejsze, błotowca, biegusa arktycznego, sieweczkę płową, rybaczka amazońskiego. Na pożegnanie oblatuje nas stado konur pomarańczowoczelnych.

Żegnamy Kostarykę po 14 dniach podróży. Ptasi wynik 178 gatunków zaobserwowanych może nieimponujący, zważywszy na to, że na liście krajowej mają ok. 900 rekordów. Nowe doświadczenie i przede wszystkim zdobyte kontakty pozwolą nam wrócić jeszcze w to miejsce. Pura Vida!

Darek Michałowski

Alfabetyczna lista gatunków zaobserwowanych:

1

amazonka białoczelna

Amazona albifrons

2

amazonka skromna

Amazona farinosa

3

ara żółtoskrzydła

Ara macao

4

arasari obrożny

Pteroglossus torquatus

5

bentewi krasnociemieniowy

Myiozetetes similis

6

bentewi kreskowany

Myiodynastes maculatus

7

bentewi wielki

Pitangus sulphuratus

8

bentewi wielkodzioby

Megarynchus pitangua

9

bentewi żółtogardły

Conopias albovittatus

10

bękarda maskowa

Tityra semifasciata

11

białostrząb panamski

Leucopternis semiplumbeus

12

biegus arktyczny

Calidris melanotos

13

blyskotek brunatny

Geotrygon chiriquensis

endemit Kostaryka-zachodnia Panama

14

błękitniczek czerwononogi

Cyanerpes cyaneus

15

błotowiec

Tringa semipalmata

16

brązowronka

Psilorhinus morio

17

brodziec ciemnorzytny

Tringa solitaria

18

brodziec piegowaty

Tringa melanoleuca

19

brodziec plamisty

Actitis macularius

20

brylancik niebieskogardły

Heliodoxa jacula

21

chronka pręgowana

Thamnophilus doliatus

22

chronka żałobna

Thamnophilus bridgesi

endemit Kostaryka-zachodnia Panama

23

chruścielak szaroszyi

Aramides cajanea

24

cierniosternik rdzawoszyi

Streptoprocne rutila

25

ciszek złotodzioby

Arremon aurantiirostris

26

cukrzyk

Coereba flaveola

27

czajka miedziana

Vanellus chilensis

28

czakalaka szarogłowa

Ortalis cinereiceps

29

czapla biała

Ardea alba

30

czapla modra

Ardea herodias

31

czapla śniada

Egretta caerulea

32

czapla śnieżna

Egretta thula

33

czapla trójbarwna

Egretta tricolor

34

czapla zielona

Butorides virescens

35

czapla złotawa

Bubulcus ibis

36

czarnobłysk krzykliwy

Dives dives

37

czarnostrząb zwyczajny

Buteogallus anthracinus

38

dławigad amerykański

Mycteria americana

39

długoszpon żółtoczelny

Jacana spinosa

40

drozd brązowawy

Turdus grayi

41

drozd górski

Turdus plebejus

42

drozdek meksykański

Catharus mexicanus

43

drozdek rudy

Hylocichla mustelina

44

drozdek żółtodzioby

Catharus aurantiirostris

45

drzewiarz kreskowany

Lepidocolaptes souleyetii

46

dymówka

Hirundo rustica

47

dzięcioł jasnodzioby

Campephilus guatemalensis

48

dzięciur płomiennogłowy

Melanerpes hoffmannii

endemit południowy Honduras-Kostaryka

49

dzięciur pstry

Melanerpes pucherani

50

elenia żółtobrzucha

Elaenia flavogaster

51

empidonka żółtobrzucha

Empidonax flaviventris

52

epoletnik krasnoskrzydły

Agelaius phoeniceus

53

fibik czarny

Sayornis nigricans

54

fregata wielka

Fregata magnificens

55

głuptak białobrzuchy

Sula leucogaster

56

goleńczyk ciemny

Pselliophorus tibialis

endemit Kostaryka-zachodnia Panama

57

gołąb czerwonodzioby

Patagioenas flavirostris

58

gołąb krótkodzioby

Patagioenas nigrirostris

59

gołąb miejski

Columba livia

60

gołąb różowawy

Patagioenas cayennensis

61

gołąbeczek cynamonowy

Columbina talpacoti

62

gołębiak białoskrzydły

Zenaida asiatica

63

gołębik białosterny

Leptotila verreauxi

64

grdacz czarny

Chamaepetes unicolor

endemit Kostaryka-zachodnia Panama

65

gwizdowik oliwkowy

Schiffornis turdina

66

ibis biały

Eudocimus albus

67

ibis zielony

Mesembrinibis cayennensis

68

jaskółczak szarogardły

Progne chalybea

69

jaskółeczka niebiesko-biała

Pygochelidon cyanoleuca

70

kacyk bananowy

Icterus prosthemelas

71

kacyk kasztanowaty

Icterus spurius

72

kacyk północny

Icterus galbula

73

kacykowiec aztecki

Psarocolius montezuma

74

kacykowiec grubodzioby

Psarocolius wagleri

75

karakara białorzytna

Caracara cheriway

76

kleszczojad bruzdodzioby

Crotophaga sulcirostris

77

klinodziobek szary

Todirostrum cinereum

78

konura czerwonoczelna

Aratinga finschi

endemit Honduras-Panama

79

konura oliwkowa

Aratinga nana

80

konura pomarańczowoczelna

Aratinga canicularis

81

kormoran oliwkowy

Phalacrocorax brasilianus

82

kruczyniec purpurowy

Querula purpurata

83

kubanik większy

Tiaris olivaceus

84

kulik mniejszy

Numenius phaeopus

85

kulon amerykański

Burhinus bistriatus

86

lasówka oliwkowa

Oreothlypis peregrina

87

lasówka potokowa

Parkesia motacilla

88

lasówka rdzawoboczna

Dendroica pensylvanica

89

lasówka szkarłatna

Setophaga ruticilla

90

lasówka złotawa

Dendroica petechia

91

lelek karoliński

Caprimulgus carolinensis

92

łuskowiak aztecki

Columbina inca

93

malachicik purpurowogardły

Lampornis calolaemus

endemit Kostaryka-zachodnia Panama

94

manakin aztecki

Manacus candei

95

manakin długosterny

Chiroxiphia linearis

96

mrowiniec kasztanowaty

Myrmeciza exsul

97

muchołap czubaty

Myiarchus crinitus

98

myszołowik

Buteo nitidus

99

myszołów krótkoogonowy

Buteo brachyurus

100

myszołów krzykliwy

Buteo magnirostris

101

myszołów szerokoskrzydły

Buteo platypterus

102

nadobniczka namorzynowa

Tachycineta albilinea

103

organka zielonkawa

Euphonia gouldi

104

organka żółtołbista

Euphonia luteicapilla

endemit Honduras-Panama

105

pasówka obrożna

Zonotrichia capensis

106

pelikan brunatny

Pelecanus occidentalis

107

penelopa rdzawobrzucha

Penelope purpurascens

108

perkozek białoskrzydły

Tachybaptus dominicus

109

pieprzojad szmaragdowy

Aulacorhynchus prasinus

110

piłodziób czarnogardły

Eumomota superciliosa

111

piłodziób wspaniały

Momotus momota

112

piranga pąsowa

Piranga rubra

113

piwik ubogi

Contopus cinereus

114

piżmówka amerykańska

Cairina moschata

115

pustelnik zielony

Phaethornis guy

116

pustułka amerykańska

Falco sparverius

117

rakojad

Cochlearius cochlearius

118

rudotyran oliwkowy

Attila spadiceus

119

rudzianka wielka

Piaya cayana

120

rybaczek amazoński

Chloroceryle amazona

121

rybaczek obrożny

Megaceryle torquatus

122

rybaczek rdzawy

Chloroceryle inda

123

rybaczek zielony

Chloroceryle americana

124

rybitwa królewska

Thalasseus maximus

125

rybołów

Pandion haliaetus

126

sępnik czarny

Coragyps atratus

127

sępnik różowogłowy

Cathartes aura

128

sieweczka płowa

Charadrius collaris

129

skrzacik czapkowy

Heliothryx barroti

130

sokół wędrowny

Falco peregrinus

131

sóweczka kreskowana

Glaucidium brasilianum

132

srokal białogardły

Calocitta formosa

133

stadniczka brązowoskrzydła

Brotogeris jugularis

134

starzyk czarny

Molothrus aeneus

135

strzyż rdzawokarkowy

Campylorhynchus rufinucha

136

strzyżyk prążkobrzuchy

Thryothorus semibadius

137

strzyżyk śpiewny

Troglodytes aedon

138

szafirek złotosterny

Hylocharis eliciae

139

szczudłak

Himantopus mexicanus

140

szerokodziobek złotogłowy

Platyrinchus coronatus

141

szmaragdzik brązowosterny

Amazilia tzacatl

142

ślepowron żółtoczelny

Nyctanassa violacea

143

tanagra niebieska

Thraupis episcopus

144

tanagra palmowa

Thraupis palmarum

145

tangarka cytrynowa

Tangara icterocephala

146

tangarka modrolica

Tangara larvata

147

tapiranga kostarykańska

Ramphocelus costaricensis

endemit Kostaryka-zachodnia Panama

148

tapiranga szkarłatno-czarna

Ramphocelus passerinii

149

tarczownik

Busarellus nigricollis

150

tęgoster ciemnogłowy

Xiphorhynchus erythropygiu

151

tęgoster namorzynowy

Xiphorhynchus susurrans

152

tęgoster północny

Dendrocolaptes sanctithoma

153

trębacz jasnogłowy

Milvago chimachima

154

trogon krasnodzioby

Trogon massena

155

trogon rdzawy

Trogon rufus

156

trogon żółtobrzuchy

Trogon aurantiiventris

endemit Kostaryka-zachodnia Panama

157

tukan brązowodzioby

Ramphastos swainsonii

158

tukan tęczodzioby

Ramphastos sulfuratus

159

tukanik złotouchy

Selenidera spectabilis

endemit Honduras-Panama

160

tygryska nagobroda

Tigrisoma mexicanum

161

tyran melancholijny

Tyrannus melancholicus

162

tyran różany

Tyrannus forficatus

163

tyranka królewska

Onychorhynchus coronatus

164

uszatek zielony

Colibri thalassinus

165

warzęcha różowa

Platalea ajaja

166

wężówka amerykańska

Anhinga anhinga

167

wilgowron meksykański

Quiscalus mexicanus

168

wireonek cytrynowy

Vireo philadelphicus

169

wireonek żółtogardły

Vireo flavifrons

170

wodówka północna

Stelgidopteryx serripennis

171

wojak białobrewy

Sturnella militaris

172

wróbel

Passer domesticus

173

zapylak fioletowy

Campylopterus hemileucurus

174

ziarnojadek obrożny

Sporophila torqueola

175

ziarnojadek plamoskrzydły

Sporophila americana

176

ziarnołusk płowogardły

Saltator maximus

177

zieleniec zmienny

Chlorospingus ophthalmicus

178

ziemnołuszcz białouchy

Melozone leucotis

banerruch

Ilość odwiedzin

2087986
DzisiajDzisiaj185
WczorajWczoraj302
TydzieńTydzień185
MiesiącMiesiąc6766